Direct naar de inhoud
Kinderboeken.apponderdeel vanonderwijstools.app

Bespreken

Teken wat het betekent (Sketch to Stretch)

Leerlingen tekenen niet wat er gebeurt, maar wat het verhaal voor hen betekent, en laten de groep raden wat ze bedoelen.

groep 4-8 30-45 min

Achtergrond

Sketch to Stretch is ontwikkeld door Harste, Short en Burke: na het lezen maken leerlingen een snelle schets die laat zien wat de tekst voor hen betekent, en bespreken die schetsen in een groepje. Het gaat nadrukkelijk niet om een illustratie van een scène, maar om een symbool, vorm of beeld dat een gevoel, idee of betekenis vangt. Omdat je betekenis uit woorden niet zomaar in een tekening kunt omzetten, moeten leerlingen opnieuw over het verhaal nadenken, en vaak ontdekken ze daarbij iets nieuws. Bij het bespreken raden de groepsleden eerst wat de tekenaar bedoelt, en de tekenaar krijgt het laatste woord; zo zien leerlingen dat dezelfde tekst verschillende interpretaties oproept. Benadruk dat het schetsen zijn, geen kunstwerken, en geef genoeg tijd om te lezen en te tekenen.

Vooraf: Kies een verhaal met een duidelijke betekenis of keuze en maak zelf een voorbeeldschets (15 minuten).

Zo doe je het

  1. 1De leerkracht leest een verhaal of hoofdstuk voor, of de groepjes van vier of vijf leerlingen lezen het zelf.
  2. 2De leerkracht laat een of twee voorbeeldschetsen zien en geeft de opdracht: 'Teken niet wat er gebeurt, maar wat dit verhaal voor jou betekent. Een symbool, vorm of kleur mag ook.'
  3. 3Iedere leerling maakt alleen en in stilte een schets; de leerkracht herinnert eraan: 'Het is een schets, geen kunstwerk.'
  4. 4In het groepje laat één leerling zijn schets zien zonder iets te zeggen.
  5. 5De anderen bekijken de schets en zeggen om de beurt wat ze denken dat de tekenaar bedoelt: 'Ik denk dat je laat zien dat ...'
  6. 6De tekenaar krijgt het laatste woord en vertelt wat hij bedoelde en welke plek in het verhaal hem op het idee bracht.
  7. 7Dit herhaalt zich tot iedereen aan de beurt is geweest.
  8. 8Elk groepje kiest één schets om met de klas te delen, en de klas bespreekt welke verschillende betekenissen er in het verhaal zitten.

Vragen en opdrachten die je kunt gebruiken

  • “Wat betekent dit verhaal voor jou? Hoe zou je dat zonder woorden laten zien?
  • “Welk gevoel wil je met je tekening laten zien?
  • “Wat denk je dat deze tekenaar bedoelt? Waaraan zie je dat?
  • “Welke plek in het verhaal bracht je op dit idee?
  • “Zag een klasgenoot iets in het verhaal wat jij niet zag?

Voorbeelden

  • —Groep 4, 24 leerlingen, 30 minuten: de leerkracht leest een prentenboek voor over vriendschap. Een leerling tekent twee handen die elkaar vasthouden met een gebroken hart ertussen dat gelijmd wordt. Haar groepje raadt: 'Ze zijn ruzie geweest en weer goedgemaakt.' Ze knikt en wijst de bladzijde aan waar de vrienden elkaar terugzien.
  • —Groep 8, 28 leerlingen, 45 minuten: na het hoofdstuk uit het klassenleesboek waarin het hoofdpersonage een moeilijke keuze maakt, tekent een leerling een weg die zich splitst, met aan één kant zon en aan de andere kant regen. Het groepje bespreekt welke kant het personage kiest en waarom.

Benodigdheden

  • verhaal of hoofdstuk
  • papier
  • potloden, kleurpotloden of stiften

Tip: Laat de groep altijd eerst raden voordat de tekenaar uitlegt; juist die verschillende uitleggen leveren het gesprek op.

Let op

  • Leerlingen tekenen een plaatje van een scène: laat vooraf het verschil zien tussen een illustratie en een betekenisschets.
  • Leerlingen besteden alle tijd aan mooi tekenen: geef een duidelijke tijdslimiet en zeg dat het om de gedachte gaat.

Makkelijker of moeilijker: Laat leerlingen die tekenen spannend vinden met eenvoudige vormen, pijlen en kleuren werken. Oudere leerlingen schrijven onder hun schets een bijschrift van één zin.

Bronnen

Deze werkvorm wordt op meerdere plekken beschreven; wij zetten ze hier samen in eigen woorden.

Ervaringen van leerkrachten met deze werkvorm

Alleen geverifieerde leerkrachten kunnen reviewen — zo blijft elke review betrouwbaar.

Inloggen

Nog geen ervaringen gedeeld. Log in als geverifieerde leerkracht om als eerste je ervaring te delen.

Klopt er iets niet, of wil je iets kwijt over deze pagina?