Bespreken

Denken-Delen-Uitwisselen over een boek

Eerst denkt iedereen zelf na, dan pas klinkt de klas — zo praat niet alleen de drukste leerling over het boek.

groep 4-8 10-15 minuten

Achtergrond

Denken-Delen-Uitwisselen (in het Engels Think-Pair-Share) is een van de bekendste coöperatieve werkvormen in het Nederlandse basisonderwijs en wordt onder meer ingezet binnen leesbevorderingstrajecten zoals 'Iedere docent een leesbevorderaar', waar de structuur wordt gebruikt om leerlingen aan de hand van een boek over zichzelf en elkaar te laten nadenken. De kracht zit in de opbouw: eerst individueel denktijd, dan een veilige uitwisseling met één klasgenoot, en pas daarna een klassikale ronde. Daardoor hoeft niemand improviserend voor de hele klas te reageren en komen ook stillere lezers met een doordacht antwoord. Voor een boekengesprek werkt dit uitstekend bij open vragen zonder één goed antwoord, zoals een mening, een keuze van het personage of een vergelijking met de eigen ervaring. Omdat de vorm zo herkenbaar en snel is, kun je hem moeiteloos meerdere keren per boekbespreking herhalen met een nieuwe vraag.

Zo doe je het

1Stel een open vraag over het boek waar geen kant-en-klaar antwoord op is, bijvoorbeeld 'Wat vond je het spannendste moment en waarom?'
2Denken: geef 1-2 minuten stilte waarin iedereen individueel nadenkt en desgewenst kort iets opschrijft
3Delen: leerlingen vergelijken in tweetallen (of viertallen) hun antwoord en verrijken elkaars idee
4Uitwisselen: vraag een aantal tweetallen hun antwoord klassikaal te delen en verbind de antwoorden met elkaar
5Herhaal de ronde eventueel met een vervolgvraag die dieper op het boek ingaat

Voorbeelden

—Na een hoofdstuk uit 'Dolfje Weerwolfje' (Paul van Loon): 'Zou jij het fijn vinden om zoals Dolfje een geheim zoals dit te hebben? Waarom wel of niet?'
—Na 'Wiplala' (Tonke Dragt): 'Wiplala kan dingen veranderen met een spreuk — welk voorwerp zou jij veranderen en in wat?'
—Na 'Kikker is Kikker' (Max Velthuijs): 'Kikker wil even iemand anders zijn — heb jij dat ook weleens gewild? Vertel.'

Werkblad

Denken-Delen-Uitwisselen kaart

Vul de kaart in tijdens de drie stappen van het boekengesprek.

Boek en vraag

Welke vraag stelde de juf of meester?

Denken: mijn eerste gedachte

Ga eerst helemaal alleen na wat jij vindt

Delen: wat zei mijn maatje?

Ons gezamenlijke antwoord

Uitwisselen: wat viel op aan de antwoorden van de klas?

Ervaringen van leerkrachten met deze werkvorm

Alleen geverifieerde leerkrachten kunnen reviewen — zo blijft elke review betrouwbaar.

Inloggen

Nog geen ervaringen gedeeld. Log in als geverifieerde leerkracht om als eerste je ervaring te delen.

Klopt er iets niet, of wil je iets kwijt over deze pagina?