Direct naar de inhoud

Bespreken

Brief aan de schrijver

Kinderen verwoorden wat een boek met hen deed, gericht aan degene die het bedacht.

groep 4-8 30-45 min

Achtergrond

Leerlingen schrijven een persoonlijke brief aan de schrijver van een boek dat hen raakte: met een vraag, een compliment, kritiek of wat het boek met hen deed. Het is een bekende alternatieve boekverwerking; de Amerikaanse Library of Congress organiseerde er jarenlang het programma 'Letters About Literature' omheen, en leerkrachten beschrijven het als een 'echte' schrijfopdracht omdat de brief een echte ontvanger heeft. Het werkt omdat leerlingen hun leeservaring moeten verwoorden voor iemand die het boek beter kent dan wie ook: dat dwingt tot preciezer kijken naar keuzes van de schrijver. Een echte lezer motiveert bovendien om netjes en doordacht te schrijven. Let op: niet elke schrijver kan antwoorden; stuur liever één klassenbrief of een selectie, via de uitgeverij of de website van de auteur, en beloof leerlingen geen antwoord.

Vooraf: Zoek een voorbeeldbrief, zoek contactgegevens van de uitgeverij of auteur op (website) en kopieer eventueel een briefsjabloon. Reken op 20 minuten.

Zo doe je het

  1. 1Leerkracht vraagt in de kring: 'Als je de schrijver van je boek één ding mocht vragen of vertellen, wat zou het zijn?' Alles mag: verbaasd, boos, geraakt, nieuwsgierig.
  2. 2Leerlingen kiezen alleen een boek en noteren drie dingen: een vraag over een keuze in het verhaal, iets wat hen raakte, en wat het boek met hen deed.
  3. 3Leerkracht bespreekt de opbouw van een brief (aanhef, inleiding, kern, afsluiting) aan de hand van een voorbeeldbrief.
  4. 4Leerlingen schrijven een kladversie; in de kern verwijzen ze naar een concreet moment of personage.
  5. 5Tweetallen lezen elkaars brief en geven feedback: 'Is je vraag duidelijk? Weet de schrijver over welk moment je het hebt?'
  6. 6Leerlingen schrijven de net-versie.
  7. 7Een paar leerlingen lezen hun brief voor in de kring; de klas bespreekt de meest opvallende vragen.
  8. 8Leerkracht stuurt een selectie (of één gezamenlijke brief) naar de auteur via uitgeverij of auteurswebsite.

Vragen en opdrachten die je kunt gebruiken

  • “Waarom koos u ervoor dat … ?
  • “Het moment dat mij het meest raakte, was toen …
  • “Door uw boek ben ik anders gaan denken over …
  • “Ik was het niet eens met … omdat …
  • “Als ik een vervolg mocht bedenken, dan …
  • “Hoe kwam u op het idee voor dit verhaal?

Voorbeelden

  • —Groep 5, 30 min, na het voorlezen van een boek: de klas schrijft samen één brief op het digibord. Elke leerling bedenkt één vraag; de klas kiest er vijf. Een vraag: 'Waarom heeft de draak geen naam?'
  • —Groep 7, 45 min: een leerling schrijft aan de schrijver van een oorlogsboek dat ze moest huilen bij het afscheid op het perron en vraagt of dat stukje echt gebeurd is.
  • —Groep 8, gekoppeld aan een schrijversbezoek: leerlingen schrijven hun brief vooraf, en de beste vragen worden tijdens het bezoek gesteld.

Benodigdheden

  • briefpapier of schrift
  • voorbeeldbrief
  • eventueel envelop en postzegel

Tip: Kijk op de website van de auteur of uitgeverij voor een contactadres; veel auteurs waarderen een klassenbrief.

Let op

  • Brieven blijven algemeen ('uw boek is leuk'); vraag altijd naar een concreet moment of personage.
  • Leerlingen verwachten een persoonlijk antwoord; stuur een selectie of klassenbrief en beloof niets.
  • Persoonsgegevens in de brief; laat leerlingen alleen hun voornaam en de schoolnaam gebruiken.

Makkelijker of moeilijker: Makkelijker: een gezamenlijke klassenbrief of een sjabloon met zinsstarters. Moeilijker: leerlingen schrijven hoe het boek hun kijk op iets heeft veranderd en onderbouwen dat met twee momenten uit het boek.

Ervaringen van leerkrachten met deze werkvorm

Alleen geverifieerde leerkrachten kunnen reviewen — zo blijft elke review betrouwbaar.

Inloggen

Nog geen ervaringen gedeeld. Log in als geverifieerde leerkracht om als eerste je ervaring te delen.

Klopt er iets niet, of wil je iets kwijt over deze pagina?