Direct naar de inhoud

Bespreken

Boekenpraatkaartjes in de kring

Eén kaartje trekken is genoeg om ook een verlegen lezer moeiteloos aan het praten te krijgen.

groep 3-6 10-15 minuten, als terugkerend kringmoment

Achtergrond

Boekenpraatkaartjes zijn kaartjes met open vragen over boeken, vaak gebaseerd op de vragen van Aidan Chambers, die leerlingen in de kring of in tweetallen trekken en beantwoorden. Stichting Lezen noemt kaartjes met vragen als een van de manieren om een boekenkring in te vullen, bijvoorbeeld door leerlingen elkaar te laten interviewen. In een Nederlandse werkvormenbundel voor de boekenkring staat de variant 'Chambers-kaartjes': vragen van Chambers in een doos, iedereen leest hetzelfde korte verhaal, en het gesprek loopt door steeds een willekeurig kaartje te pakken. Het verlaagt de drempel: een leerling hoeft niet zelf te bedenken wat hij over zijn boek kan zeggen, maar krijgt een concrete vraag. Omdat niemand weet welke vraag komt, blijft het spannend, en doordat de kaartjes terugkomen, leren leerlingen het soort vragen herkennen en gaan ze die zelf ook stellen. Chambers raadt aan 'Vertel eens…' te gebruiken in plaats van 'Waarom…', omdat dat uitnodigt in plaats van toetst.

Vooraf: Maak eenmalig een set kaartjes (bijvoorbeeld op stevig papier) met vragen in de stijl van Chambers en een doos (ongeveer 30 minuten). Daarna is de werkvorm zonder voorbereiding te herhalen.

Zo doe je het

  1. 1Leerkracht maakt een set van 15-20 kaartjes met open vragen (zie 'vragen') en legt ze in een doos.
  2. 2Leerlingen zitten in een kring; iedereen heeft een boek uit of is er middenin (of iedereen heeft hetzelfde verhaal gehoord).
  3. 3Leerkracht doet het voor: trekt een kaartje, leest het voor en beantwoordt het over haar eigen boek.
  4. 4Eén leerling trekt een kaartje, leest de vraag voor en beantwoordt die over zijn of haar boek.
  5. 5De groep mag één doorvraag stellen, beginnend met 'Vertel eens meer over…'.
  6. 6Het kaartje gaat apart; de volgende leerling trekt een nieuw kaartje.
  7. 7Herhaal tot iedereen aan de beurt is geweest; wie echt niets weet, mag één keer een nieuw kaartje trekken.
  8. 8Variant in tweetallen: leerlingen trekken om de beurt een kaartje en interviewen elkaar over hun boek.

Vragen en opdrachten die je kunt gebruiken

  • “Vertel eens: wat vond je het mooiste stukje?
  • “Welk plaatje of welke zin vond je het mooist?
  • “Wat zou je het personage willen vragen als je het tegenkwam?
  • “Was er iets wat je vreemd of moeilijk vond?
  • “Wat dacht je dat voor boek het zou zijn toen je het zag?
  • “Aan wie zou je dit boek geven, en waarom?
  • “Wat ga je je vrienden over dit boek vertellen, en wat juist niet?
  • “Vertel eens meer over …

Voorbeelden

  • —Groep 3, 22 leerlingen, 10 minuten: een leerling trekt 'Welk plaatje vond je het mooist?' en houdt een prentenboek omhoog: 'Deze, want de beer kijkt zo blij.' Een klasgenoot vraagt: 'Vertel eens meer over de beer.' Het kind vertelt dat de beer zijn vriend terugvond.
  • —Groep 6, 27 leerlingen, 15 minuten in tweetallen: leerlingen interviewen elkaar met drie kaartjes. Bij 'Wat zou je het personage willen vragen?' zegt een leerling: 'Ik zou willen vragen waarom ze niemand om hulp vroeg.' Haar maatje wil het boek daarna lenen.

Benodigdheden

  • Set vragenkaartjes
  • Doos of zakje
  • Boeken van de leerlingen

Tip: Laat leerlingen na een paar weken zelf een kaartje met een nieuwe vraag toevoegen aan de doos.

Let op

  • Kaartjes met kennisvragen ('Hoe heet de hoofdpersoon?'); gebruik alleen open, lezersgerichte vragen.
  • Leerlingen antwoorden met één woord; moedig 'Vertel eens meer' aan en doe zelf een volledig antwoord voor.
  • De kring duurt te lang voor jonge kinderen; werk in kleinere kringen of laat niet iedereen elke keer een kaartje trekken.

Makkelijker of moeilijker: Jonge kinderen: kaartjes met een pictogram en vragen over plaatjes. Oudere leerlingen: voeg kaartjes toe met algemene en speciale vragen van Chambers (over vergelijkingen, de verteller, de plaats), of laat ze zelf nieuwe kaartjes maken.

Werkblad

Mijn boekenpraatkaartje

Noteer het kaartje dat je trok en jouw antwoord, zodat je het straks in de kring kunt vertellen.

Titel van mijn boek

De vraag op mijn kaartje

Mijn antwoord

Een doorvraag die ik kreeg van een klasgenoot

Mijn antwoord daarop

Ervaringen van leerkrachten met deze werkvorm

Alleen geverifieerde leerkrachten kunnen reviewen — zo blijft elke review betrouwbaar.

Inloggen

Nog geen ervaringen gedeeld. Log in als geverifieerde leerkracht om als eerste je ervaring te delen.

Klopt er iets niet, of wil je iets kwijt over deze pagina?