Leesbevordering in het voortgezet onderwijs en mbo

Voor havo/vwo-bovenbouw blijkt dat leerlingen zelf boeken laten kiezen leesgedrag stimuleert, net als interventies die het vertrouwen in de eigen leescompetentie versterken en verplichte leestijd op school met observatie en feedback door de docent. Boekgesprekken en het uitwisselen van leeservaringen dragen bij aan een passende boekkeuze en een positievere leeshouding.

Kortdurende interventies van vier tot acht weken bieden voor deze groep geen 'snelle' oplossing voor een opgelopen achterstand op gestandaardiseerde toetsen, ook al laten ze wel winst zien op onderzoeksgerichte deeltoetsen. Leesbegrip is bovendien geen apart vak: het moet vakoverstijgend worden aangepakt, met authentieke teksten in geschiedenis, aardrijkskunde en andere zaakvakken.

Voor mbo-studenten blijkt een combinatie van factoren doorslaggevend: aansluiten bij interesse, een sociale omgeving die lezen aanmoedigt, een vaste routine en een rustige plek, en vooral een veilige leescultuur waarin een student zich niet hoeft te schamen voor zijn boekkeuze. Vrij lezen tijdens de les verbetert het leerklimaat niet rechtstreeks — het lijkt eerder andersom: interventies gericht op lezen werken het best wanneer het leerklimaat al positief is.